Amerikan Patent ve Marka Ofisi (USPTO) bu ay Steve Jobs’ı yad etmek ve etkisini hatırlatmak için özel bir sergi düzenledi.

Virginia’daki aynı zamanda ulusal mucitler onur listesine (hall of fame) de ev sahipliği yapan ana binasının girişinde Iphone benzeri panolarda Steve Jobs’ın buluşçusu veya eşbuluşçusu olduğu 300′den fazla patentini sergilediler. USPTO başkanı David Kappos bunu “global pazarlarda fikri hakların oynadığı rolyn çarpıcı bir örneği” olarak niteledi.

Siz de Steve Jobs patentlerine bu linke tıklayarak ulaşabilirsiniz.

Başlık Çin’de inovasyon kağıttan kaplan, Çin’in patent başvuruları ve Ar-ge harcamalarına yakından bir bakış ülkenin katedecek uzun bir yolu olduğunu gösteriyor.

online.wsj.com/article/SB10001424053111904800304576472034085730262.html

Yazının girişi şu şekilde; Çin’in ABD ve diğer gelişmiş ülkeleri inovasyon oyununda yeneceği ile ilgili bir manşetsiz hafta geçirmek zor. Patent başvuruları artıyor, Çin’in yüksek teknoloji mal ihraç ediyor, Batı’nın kıyameti geldi. Oysa gerçek çok farklı.

2002′de %1.1 olan Çin’in Ar-ge harcamalarının GSMH’ye oranı 2010′da %1.5′ına ulaştı. 2020′de ise 2.5′ine ulaşması bekleniyor. Dünyanın tolam Ar-ge harcamalarına oranı 2010′da %12.3 ile ABD’nin %34-35′lik sabit oranından sonra ikinci sırada. Dünya Fikri Mülkiyet Organizasyonuna (WIPO) göre Çin’li mucitlerin 2008′deki patent başvurusu 203.481. Bu rakam Çin’i Japonya (502,054 patent) ve ABD’den (400.769 patent) sonra üçüncü inovatif ülke haline getiriyor.

Ancak Çin’deki patent başvurularının %95′i ulusal başvuru. Yani ülke içinde yapılmış. Üstelik bu başvuruların çoğunluğu mevcut tasarımlarda çok küçük değişiklikler yapılmasıyla elde edilmiş “inovasyonlar”.

İnovasyonu ölçmenin daha iyi bir yolu Çin orijinli buluşların ABD, Avrupa ve Japon patent ofislerinde aldıkları patent başvuru veya belgesi sayıları.  Aynı buluş için bu üç ofiste patent alınması önemli bir buluş yapıldığının göstergesi. Bu rakamlarda Çin açık ara geride!

Bu delil triyadik patent sayısı olarak anılıyor.  OECD’ye göre 2008′de Çin’in Triyadik patent sayısı 473. ABD’de bu rakam 14.399, Avrupanın 14.525 ve Japonya’nın 13.446. Çin’in dünya nüfusunun %20′sine ve GSMH’nin %9′una, Ar-ge harcamalarının %12′sine sahip olduğu varsayıldığında Çin dışındaki patent ofislerine yapılan başvurularda %1′e tekabül eden patent başvuru veya belgeleri oranı ilginç. Ayrıca Çin orjinli patentlerin yarısının yabancı yatırımcıların ülkedeki firmalarından çıktığını unutmamak gerek.

O halde inovasyon girdisi ve çıktısı arasındaki bu büyük fark neden kaynaklanıyor?

Belki kısaca bir zaman sorunu. İnovasyon sadece yeni bir efor değil aynı zamanda zengin bir önceki bilgi stoğu gerektiriyor. Çinli firmaların teknoloji öncüleri arasında bu bilgi birikimini elde etmesi biraz zaman alabilir. Ancak diğer  faktörler de var. Örneğin Çin’de Ar-ge fonları son derece politize. Ayrıca araştırmanın niteliğinden ziyade sayısal fazlalığına önem veriliyor. Eğitim sistemleri ise yaratıcı problem çözme çabalarından ziyade ezbere dayalı. Microsoft dünyadaki ikinci en büyük araştırma laboratuarını Beijing’de açtığında istihdam ettiği mezunların çok zeki oldukları ancak araştırma konularında çok pasif kaldıklarını farketti. Bunu çözmek için araştırma direktörleri işe alımlarda her adayın üzerinde çalışmak istediği bir proje ile gelmesini istedi.

Çin’in elektronik ve haberleşme gibi bazı konularda hızlı bir ilerleme içerisinde olduğu doğru olsa da global bir inovasyon gücü olması için katetmesi gereken çok uzun bir yol var.

Yazı, önümüzdeki yıl dünyada en fazla patent yayını yapılan ülke ünvanını ABD’den devralacak olan Çin’in 1985 yılına kadar bir patent kanunu dâhi olmadığını vurgulayarak başlıyor. Bu durumun değişmekte olduğundan, Yerel inovasyonu arttırma konusunda gayretli olan Çin hükümetinin, halkın patent başvuruları yapması için teşviğe dayalı bir ekosistem kurduğunu anlatıyor.

Örneğin patent sahibi profesörler imtiyaz sahibi oluyor, patent başvurusu olan işçi veya öğrenciler popüler bir şehir için hukou (oturma izni) kazanıyor. Bazı patentler için nakit desteği, bazıları için ise resmi ücretlerde önemli indirimler sağlıyor. Çok sayıda patenti olan firmaların gelir vergisinden %25-15 arasında indirim yapılıyor. Devlet ihalelerini almaları kolaylaştırılıyor.

Bu nedenle birçok firma çalışanlarını teşvik için buluş yapan çalışanlarına patent primleri ödüyor.  Telekom ekipmanları üreticisi dünyaca üne kavuşan Huawei firması çalışanlarına patentlerle ilgili 1.500-15.000 dolar arasında ödeme yapıyor.

Teşviklerin etkisi büyük. Huawei 2008′de dünyanın en fazla uluslararası patent başvurusu (PCT) yapan firması oldu (2009′da yıllık 1847 patent ile ikinci). ABD’de yıllık %6, Korede %5, Avrupada %4 büyümenin yaşandığı patent başvuru sayılarında Çin’in yıllık artış oranı %26.

Yazıya göre şüpheci olmak gerekiyor. Yerel patent vekillerinin söylediğine göre Çin Patent Ofisindeki bürokratlar onayladıkları patentler arttıkça daha fazla prim alıyor. Bu durum orjinalliği şüpheli fikirlere bile onay vermeyi cazip hale getiriyor.

Ayrıca Çin hükümetinin destekleri, işe yaramaz fikirlere bile patent başvuruları yapılmasına neden oluyor. Yüzbinlerce patent arasında işe yarar fikirleri yakalamak zorlaşıyor.

İşe yaramaz patentlerin çokluğu, niteliksiz patent yazan ve bundan para kazanan bir kalabalığı da doğuruyor.

Çin’in e-bay’i TaoBao’da patent yazma işini 100 dolara yapan bir kalabalık bulmak mümkün.

Nasıl olsa bu fikirlerin neredeyse tamamı bir bilgi çöplüğünde kaybolup gidecek.

İyi bir patent tarifnamesi yazdırmaya gerçekten iyi ve rakiplerin taklit etmesinden çekinilen fikirlere sahip firmalar ihtiyaç duyuyor ve kıyaslama açısından  uluslararası firmaların usta bir patent vekili elinden çıkmış patent tarifnamesi alabilmek için 5-10 bin doları gözden çıkarabildiğini hatırlatmak isterim. Bilgi çöplüğüne terk edilen fikirlerin neredeyse tamamı, buluş için incelemeli bir patent yerine faydalı model olarak adlandırılan incelemesiz ve 10 yıl geçerli bir sistem ile korunuyor. Çin’deki patent profesyonellerinin sadece 5′te 1′i Çindeki patentlerin işe yarar olduğu fikrinde.

Tüm bunlar, Çin’in gün geçtikçe daha inovatif olduğu gerçeğini değiştirmiyor. Hükümet artık fikri haklara daha fazla önem veriyor. Geçen yıl bir Alman şirketi tescilli otobüs tasarımı taklit edildiğinden ihlal davası ile 3 milyon dolar tazminat almış. Bir ingiliz şirketi patenti ihlal edildiği için açtığı davayı kazanmış ve Wuhan’da bir şirket, Fujian’daki bir başka şirketten  sülfür temizleme metoduna  dair patenti ihlal ettiği için 7 milyon dolar ödemiş. Buluşların tescil ile korunuyor olduğunu görmek, yılda 350 bin mühendisin mezun olduğu Çin’de halkın daha fazla buluş yapması için önemli bir motivasyon.

Listede yer alan yenilikler, RFID etiketlerinin maliyetlerinde %80′e varan azalma, nano fiber üretim maliyetlerinde azalma ve elektronik cihazların tasarım yöntemini değiştirmeye yardımcı olacak yenilikler içeriyor.

SME inovasyon izleme komitesinin görevi, teknoloji alanında son inovasyonları taramak ve yaygınlaştırma yöntemlerini araştırmak. 2010 yılı imalat alanı inovasyon listesi şu şekilde:

1. Yazdırılabilir RFID etiketleri. Mevcut RFID etiketlerinin her biri ortalama 15 cent iken yeni baskı RFID etiketleri üreticilere bir tanesini üç cente mâl etme ile bu maliyetleri %80 civarında azaltma potansiyeli veriyor. Komite üyelerinden “Terry Wohlers, bu yeni yazdırılabilir etiketler bir sakız paketine sığabilecek kadar ince ve esnek” diyor.  ”Bu gelişme daha fazla tüketicinin kullanımına imkan verecek. Örneğin RFID tarayıcılı cep telefonları sıra beklemeksizin ürünlerin ödemesini yapabilmenize imkan verebilir.”

2. Nanoporoz Silikon Elektrotlar. Elektrikli arabalara olan talep artıyor ancak mevcut lityum-ion bataryalar sadece 30 dakika şarj sağlıyor. Nanoporoz Silikon Elektrotlar bataryaların 10 kat daha fazla şarj depolamasını sağlayabilir. LG Chem, 3M ve Sanyo teknolojiyi şimdiden test etmeye başladı. Elektrotlar, benzer kapasitedeki doğru katotlarla eşleştirildiğinde bir arabanın 3-4 saat çalışmasına yardımcı olabiliyor.  Nanoporoz silikon elektrotlar taşınabilir cihazlar için de gelecek vaadediyor.

3. Silikon Karbit (Silicon Carbide, SiC). Aşırı sıcaklıklara dayanabilmeleri ile SiC elektronikler, yüksek güç performansına sahip hibrit araçlar ve rüzgar türbinlerinde  kullanılmaya başladı. SiC’ler 600°C’de bile çalışma potansiyeline sahip. Wohlers’e göre “Bu yeni sıcaklık dayanım yeteneği daha önce mümkün olmayan ürünler ve tasarımlara izin verecek “.

4. Nanotüp Mürekkepler. Yeni nanotüp mürekkepler geri dönüştürülmüş fotokopi kağıdını ekonomik enerji depolama cihazı olarak kullanılabilecek bir yüksek enerji elektroduna dönüştürebiliyor. Bu yüksek enerjili elektrotlar, güçlü, esnek ve yüksek iletkenliğe sahip ve mobil elektronik cihazlara güç sağlamak için kullanılabilir.

5. Makul fiyatlı Nano Lifler. Nano fiber üretimi ucuzluyor. Şu anda malzemelerin mukavemetini arttırarak bisiklet, golf sopaları, tenis raketleri ve ilaç sağlama sistemleri gibi uygulamalarda kullanılan nano lifler üretimi oldukça pahalıydı. Yeni santrifüj force spinning makineleri (Forcespinning) mevcut proseslere göre daha düşük maliyetli bir seri üretimi mümkün kıldı.

6. Kendini onaran Polimerler. Kendini onarma ajanlarına sahip “Akıllı Malzemeler” zor şartlara maruz kalan metalin bakımında kullanılan elastomerler, termosetler, ve toz kaplamalarda uygulanıyor. Petrol ve gaz endüstrisinde, örneğin bu polimerler boru hatlarının pahalı tamir masraflarını düşürebilir.

7. Faz değiştiren polimerler. “Akıllı Malzemeler” ayrıca faz değiştiren polimerleri (PCM) de içeriyor. PCM şimdiden BMW tarafından motorun çalışma sıcaklığında fazla ısının depolanmasında kullanılıyor. Bu ısı motorun bir sonraki soğuk çalıştırılmasında motoru hemen ısıtarak benzin tasarrufu yapılmasına katkıda bulunuyor. Rod Jones, “PCM ayrıca inşaat malzemelerinde evlerin aşırı iklim şartlarında korunmasına yardımcı olmak üzere de kullanılabilir” diyor.

8. Biyo-esaslı Ürün ve Malzemeler. Biyo-esaslı malzemeler ve ürünlerin üretiminde doğal hayat oldukça ilham verici. Otomotiv üretiminde, Ford Mustang ile bir milyona ulaşan soya köpüğünden koltuklar gibi örnekler mevcut. Jones, aynı zamanda “Biyo-esaslı ürünler aynı zamanda yapıştırıcılarda, motor yağlarında ve kaplamalarda da kullanılıyor” diyor.

Bu birlikteliğin başarılı olmasını ve ülkemiz açısından güzel sonuçlar doğurmasını temenni ediyorum.
Bkz. http://www.alphanmanas.com/?p=493

Toplantıdan ümit verici haberler var.

Otomotiv sektöründen Tofaş’ın vizyoner CEO’su Ali Pandır ve Türkiye’de en büyük ar-ge ekiplerinden birine sahip Ford Otosan’ın genel müdür yardımcısı Nuri Otay katıldılar ve birer sunum (Tofaş, Ford) yaptılar. Tofaş ve Ford’daki ar-ge gelişimi dikkat çekici.

Türkiye’deki yenilikçilik hareketlerinin bir özeti sayılabilecek içeriği ile Tübitak Başkanı Prof. Dr. Nükhet Yetiş’in sunumuna da mutlaka bir göz atmanızı tavsiye ederim.

Ayrıca bir süpriz katılımcı ABD’nin Tübitak’ı olan National Science Foundation (NSF)’de 160 milyon dolarlık bir araştırma bütçesini yönetiyorken Türkiye’ye dönen ve Bilkent’ye yeni açılan Makine Mühendisliği bölümünün başına geçen Prof. Dr. Adnan Akay‘dı.

Toplantı sunumuna göz attığımda dikkatimi çeken ar-ge teşvik yasası olarak bilinen düzenlemeye ilgili istatistikler oldu. Şu ana kadar 47 Ar-ge merkezi kurulmuş. 5′i ise değerlendirmede. Bu firmalar 600 Milyon TL’ye yakın kurumlar vergisi avantajı elde etmiş.

En çok destek alan ise beyaz eşya sektörü. İnovasyon göstergeleri de destek istatistiklerine paralel. 2008′de Türk Patent Ensititüsüne en çok patent başvurusu yapan ilk üç firmadan biri Arçelik diğeri ise BSH Ev Aletleri.

Toplantı değerlendirme ve kararlar dosyasına buradan ulaşabilirsiniz.

Teknoparktaki Nano-en‘in kadrosu üniversitenin bilimadamlarından oluşuyor ve dünyaca ünlü Olympus şirketinin lenslerini incelip hafifletmesini sağlayan bir kaplama icat etmişler. Ancak haberin sonunda öyle bir ayrıntı var ki kara kara düşünmeme neden oldu.

Şirket müdürü Nedim Erinç “Bilgimizi ortaya koyalım, ihtiyacı olan şirketlere arge satalım diye düşündük. Burada ürün üretmiyoruz, ürün üretmek için yola çıkmadık. Özellikle Türkiye’de katma değeri yüksek ürünlere ihtiyaç var. Nanoteknoloji de katma değeri yüksek ürünler üretmede bir fırsat. Bizim de bu konuda tecrübemiz var. Tecrübeyi ve yeteneği bir araya getirip şirketlere hizmet vermeye başladık. Şu anda yurtiçinde 5, yurtdışında ise 7 firmaya proje hazırladık. Şirketler çalışma sonunda bu ürünün patentini alıyorlar, ancak kullanılan teknolojiyi bulan biziz.” demiş.

Son cümlesine kadar çokta  güzel söylemiş. Ama çok merak ettiğim şey, bu kadar entellektüel insanın bilgi birikimi ve emeği ile elde ettikleri bir hazineyi nasıl olup ta firmalara “bir nevi” hediye ettikleri. Proje zaten ücreti karşılığı yapılıyor olabilir, ama bu projeyi gerçekleştirmek için icat ettiğiniz yöntem, cihaz, aparat, yeni bir kullanım şekli, projeyi satın alanın hiçbir katkısı yoksa sizin patentlemeniz gereken know-how’ınız.

Kaldı ki kanun nezdinde teknolojiyi bulan, patent hakkının sahibi olandır. Patent portföyü ise bu tür teknoloji şirketlerinin en büyük varlığı ve performans göstergesidir. Sahibi, patent hakkını hatrı sayılır bir meblağa satabilir, tek veya çok firmaya kiralayabilir (lisans) ancak patent almayı projeyi sattıkları firmaya bırakmanın stratejik bir hata olacağı düşüncesindeyim.

Patent maliyetlerini (Tübitak’ın patent hibeleri ve kredilerini saymazsak) yüksek bulmaları halinde ise en azından Olympus’un patent profesyonellerinin hazırlayacağı yüksek nitelikli bir patent başvurusunun ortak başvuru sahibi olmaları gerektiğini düşünüyorum. Böylece bu teknolojiyi kullanmak isteyen diğer üreticiler, Olympus’la birlikte size de başvurur ve yapacağınız bir anlaşma ile lisans gelirini paylaşabilirsiniz.

Türkiye’deki mevcut patent kanunu, akademisyenlerin üniversite imkanlarını kullanarak yaptıkları buluşların okula değil, akademisyene ait olduğunu söylüyor (Md. 41). Hak sahipliği ve gelir paylaşımı anlamında üniversite ile personeli arasında muhtemel bir sürtüşmeyi bertaraf eden (ancak üniversitelerin teknoloji transferini ve lisans gelirlerini imkânsız kıldığı için üniversite yönetimlerinin patente ilgilerini azaltan) bu düzenlemeye rağmen patent başvurusu yapmaksızın elde edilen tüm projeyi firmaya devretmenin altın yumurtlayan (lisans getirileri) tavuğun (patent) kesilmesi olduğu düşüncesindeyim.

Değerli hocalarım, çok kıymetli vakitlerinizi harcayıp elde ettiğiniz bilgilerin kamuya mâl edilmesi elbette insanlık için anlamlı. Yine de patentlenebilecek çalışmalarınızı firmalara lisanslayıp, inovasyona dönüşmesini sağlayarak çalışmalarınıza daha fazla kaynak sağlama opsiyonunu da mutlaka değerlendirmeniz gerektiği düşüncesindeyim.

Bakınız espacenet’te Olympus yazdığımda gelen 71.996 patent başvurusundan son yayınlanan Olympus ile Japon Keio Üniversitesinin ortak başvurusu.

(Patent haklarının tesis edilmesine yönelik bilgilendirilme konusunda desteğe ihtiyacı olan üniversite camiasına yardımcı olma konusunda her zaman gönüllüyüm.)

Europe Innova topluluğunun ikinci konferansı mevcut finansal kriz ve ivmelenen inovasyonun Avrupa Birliğini fırtınadan kurtarmak ve refahı arttırmaya dair nasıl yardımcı olabileceğine odaklandı.

Europe INNOVA topluluğunun ikinci konferansı için 30 farklı ülkeden 550 delege Lyon’da bir araya geldi. Toplantının katılımcıları kadar inovatif olduğu üç günlük toplantıda, AB’nin inovasyon destek ve politikalarının karşılaştığı ana sorunlar incelendi. Katılımcılar, finans kaynaklarına erişimin en etkin yolları, fikri mülkiyet hakları ve hızlı büyüyen şirket ve kümelenmelere destek sağlanması gibi bilginin başarılı iş fikirlerine ve uygulamalarına dönüştürülmesi için araçları tartıştı.

Europe INNOVA ağları tarafından yeni fikirlerin ticarileştirilmesinin hızlandırılması ve inovatif şirketlere destek için geliştirilen model ve araçlar tanıtıldı.

Program ve katılımcıların aklında ön sıralarda, Avrupa’nın ortaya çıkan ekonomik krizden çıkarılmasında inovasyon ile nasıl bir manevra yapılabileceği bulunuyordu. Avrupa komisyonu Girişim ve Endüstri direktörlüğünden Françoise Le Bail açılış konuşmasında “Mevcut ekonomik krizin ülkeler ve endüstriler üzerinde görmezden gelemeyeceğimiz yansımaları var” diyerek konuyu vurguladı. Baskıya neden olan konular karşısında araştırma ve inovasyon hususlarına verilen önemin azaltılmasına dair fikirler ortaya atılmasının cazibesine “inovasyon çözümün bir parçasıdır, sorunun değil. Zira artan rekabet koşulları bilim, teknoloji ve inovasyon konularına daha fazla odaklanmamızı gerektiriyor” ifadesiyle karşı çıktı.

İnovasyon politikaları direktörü Jean-Noël Durvy ise  konuşmasında “İnovasyon, ekonomik gelişim, iş dünyasındaki global rekabet, iklim değişikliği ve enerji, demografik değişim gibi günümüz problemlerinin çözümünün en can alıcı noktasındadır.” dedi.

Prof. Eric von Hippel ise konuşmasında üretici odaklı inovasyondan kullanıcı odaklı inovasyona doğru kaymanın önemini vurguladı.

Rekabet için Kümelenme

Rekabetçiliğin arttırılmasında etkinlikleri iyi bilinen kümelenmeler konferansın ana temalarından birini oluşturuyordu.  Kümelenmeler, firmalar ve araştırma organizasyonlarının inovasyon konularında güçlerini birleştirmelerini sağlayan işbirliği yapılarıdır.

Konferanstan hemen önce Avrupa Komisyonu kümelenmeler ile ilgili AB stratejisini belirleyen bir tüzüğü kabul etti. Kümelenmeleri AB’nin rekabet gücünün sürükleyicisi olarak tanımlayarak, üye ülkeleri birlik içerisinde kümelenmelerin ortaya çıkmasını kolaylaştırmak üzere daha fazla efor sarfetmeleri için baskı yaptı.

Komisyonun başkan yardımcısı Günter Verheugenşu açıklamayı yaptı:  “Kümelenmeler, iş dünyamızda inovasyonu arttırmak için hayati rol oynamaktadır. Yeni istihdam için bir kaynaktır. Bu nedenle kümelenme politikalarındaki her seviyedeki tüm çabalar, kümelenmelerin pazara dayalı rekabetçi yapısına uygun olarak, mükemmelliği ve işbirliğine açıklığı arttırması yönünde olmalıdır.”

Avrupa Kümelenme Gözlemciliğinin tahminlerine göre Avrupa Birliğinde 2000 kümelenme benzeri topluluk tarafından Avrupa iş gücünün %38′i istihdam ediliyor. Bu durum, kümelenme yetersizliğinin olmadığı, birliğin dünya pazarlarında güçlü bir biçimde  rekabet edebilen “dünya standardında” kümelenmelerinin eksikliğini yaşadığıdır.

Komisyonun önerileri Avrupa kümelenmelerinin standardını yükseltmek üzere, sınırlar arası bilgi akışına karşı bariyerlerin kaldırılması, üst seviye Avrupa kümelenme politikaları grubu kurulması, Avrupa kümelenme birliği tarafından geliştirilen politikaların yaygınlaştırılması ve kümelenme gözlemciliğinin daha da geliştirilmesini içeriyor.

Kaynak: Enterprise & Industry Magazine, Çeviri: inovasyon.com

2005 yılından beri ODTÜ ve ODTÜ-Teknokent tarafından başarıyla organize edilen ve Elginkan Vakfı’nın sponsor olduğu yeni fikirler, yeni işler (Y2Fİ) yarışmasını kazananlar 15 Kasım’da açıklandı.

Projelerini sunan 107 grup arasından birinciliği kazanan, mayınların genetiği değiştirilmiş mikroorganizmalarla tespit edilmesini sağlayan “Biyolojik Mayın Tespit Sistemi” projesi ile Biyonesil grubu. Proje, hem büyük ödül hem de SSM özel ödülünü kazandı.

Sıla Toksöz, Ledun Akyüz, Ajsa Reka ve Laila Akhmetova’dan oluşan ekip web sitelerinde bundan sonrası için hedeflerini şu şekilde açıklamış:

“Mayın tespit sistemini tam olarak geliştirmemizin ardından asıl hedefimiz genetik olarak modifiye edilmiş mikroorganizmaları kullanarak mayınların bozunmasını gerçekleştirmek; böylece düşük maliyete toprağı mayınlardan ve kimyasal maddelerden temizlemek ve arazilerin tarıma açılmasını sağlamaktadır.  Biyoteknoloji tabanlı kuracağımız şirketimiz için, bu projemiz dışında çevre ve su temizliği, hastane sterilizasyonu ve başka tespit sistemleri de geliştirmekteyiz. Türkiye’de biyoteknoloji alanında olan boşluğu doldurmayı ve en iyisi olmayı hedefliyoruz.”

Geçen hafta ise haberlerde daha önce şurada bahsettiğim “TÜBİTAK MAM Enerji Enstitüsü ile Ford Otosan’ın birlikte tamamladığı hibrid hafif ticari araç prototipi “Ford Transit” ile sıkıştırılmış hidrojen ile çalışan yakıt pilli “Ford Focus” tanıtımı” vardı.

Yine aynı hafta “Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK), roketlere karşı üstün koruyuculu “kompozit zırh” geliştirdi.” haberi gündemdeydi. Ayrıca göçük altında kalp atışını tespit eden radar çalışması haber olmuştu.

Bir başka haber ise şurada bahsettiğime benzer bir biyo-bozunur plastik çalışmasıyla TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi Gıda Enstitüsü (MAM GE) araştırmacılarından Dr. Mehlika Borcaklı ve ekibinin Uluslararası Buluş ve Yeni ürünler Fuarı’nda (IENA) iki altın madalya ve bir plaket ile ödüllendirilmesiydi.

Tebrikler! Tübitak’ın bu yüksek teknolojiye dönük başarılı çalışmalarıyla, gelişmiş ülkelerdeki benzeri kuruluşlar gibi lisans gelirleri elde edecek güzel bir patent portföyü oluşturacağına da eminim. Bu hızları yüzünden Tübitak haberlerini takip etmekte bile zorlanır oldum.

“Toyota Motor Europe (TME) Belçika, Zaventem’de bulunan Avrupa Teknik Merkezi’ne, 80 milyon euroluk yeni yatırım yapacağını ve başlangıç olarak 250 kişiye istihdam yaratacağını açıkladı. 2009 yılı itibarıyla Toyota Teknik Merkezi, 12 bin metrekarelik ek çalışma mekanı oluşturulacak şekilde yenilenirken, otomobil geliştirme çalışmalarında kullanılmak üzere yeni bir test sürüş alanı ve yeni test ekipmanlarıyla da donatılacak…Markanın, Türkiye Adapazarı tesislerinde Ar-Ge ünitesi bulunmuyor.”

Elbette böyle stratejik bir yatırımı, üstelik Japonya orijinli çok titiz bir firmadan bir anda Türkiye’ye çekebilmek hiçte kolay değil. Yine de Başbakanlık Yatırım Teşvik Ajansı acaba bu dünya devlerine rüyalarında göremeyecekleri bir olayı, zaten yaşamak yapmaları şart olan ar-ge’ye devrim niteliğindeki devlet teşviklerini acaba tanıtmaya başladı mı diye düşünmeden edemiyorum.

(Yanlış hatırlamıyorsam Şubat’ta Japonya’dalardı)

Bu arada sanayi ve ticaret bakanlığı 50 ve üzeri tam zamanlı ar-ge personeli çalıştıran ar-ge merkezlerini aranan niteliklere yönelik sertifikalandırmaya başladı bile.

Konuyu ilk kez duyanlar için ar-ge teşvik kanunu ve ar-ge teşvik yönetmeliği.

Kanun ile getirilen destek unsurları:

1. Ar-Ge İndirimi
2. Gelir Vergisi Stopajı Teşviki
3. Sigorta Primi Teşviki
4. Damga Vergisi İstisnası
5. Teknogirişim Sermayesi Desteği
6. Gelir Yazmama

Yenileme (16.09.2008): Referansın bugünkü haberine göre 18 firma teşviklerden yararlanmak için ar-ge merkezi sertifika başvurusunda bulunmuş. “Koç Holding dokuz, Zorlu Holding üç, Sabancı Holding, BSH Bosch Siemens Ev Aletleri Grubu, Safkar Grup, Havelsan Hava Elektronik Sanayi, Banksoft Bilişim Bilgisayar Hizmetleri ve BIS Çözüm ve Entegrasyon Hizmetleri Ar-Ge merkezi kurmak için başvuru yapmış. (Haber metni)

“Türk savunma sanayiine “şüpheli paket tespit sistemi” ve “bomba imha robotu”nu kazandıran Elektroland şirketi, şimdi de yüzde yüz yerli “yangın söndürme robotu” üretti. Orman yangınlarında da kullanılabilecek olan robottan ilk etapta bir adet satın alan Suriye, 10 adet robot siparişi daha verdi. Yangın söndürme robotunun Türkiye’de ve dünyada tek olduğunu söyleyen Elektroland şirketi ortaklarından Zihni Demir, robotun itfaiye erinin girmesinin sakıncalı olabileceği yerlerde kullanılabileceğini belirtti.”

Devamı için http://www.referansgazetesi.com/haber.aspx?HBR_KOD=105634

Büyük ödülün 20.000 USD olduğu bu yarışmaya başvurular 17 Ekim’de sona erecek. Başvuru formunu dolduran katılımcı, 6 kategoriden (Tüketici, Makine/Ekipman, Medikal, Güvenlik, Sürdürlebilir Teknoloji ve Ulaşım) birinde yenilik içeren icadını 500 kelimelik bir anlatım ve çizimiyle birlikte siteye yüklemek zorunda.

İcatlar; inovasyon, üretilebilirlik, pazarlanabilirlik, düşük maliyet ve tasarım iletişimi (görsel ve yazılı anlatımın yeterliliği) kriterleri açısından değerlendirilecek.

Çizimler bilgisayara aktarılmış taslaklar, planlar, 2 veya 3 boyutlu çizim resimleri, 3 boyutlu CAD çizimleri ve eDrawings dosyaları halinde yüklenebilir.

Büyük ödül olan 20.000 doların yanı sıra her kategori birincisi HP xw4600 Workstation ve ziyaretçilerden en çok oy alan popüler mucitler 100 dolar para ödülü kazanacak. Ayrıca kurallara uygun katılım yapan herkes T-shirtler ve benzeri hediyelere sahip olacak. Katılım kuralları ve formunu burada bulabilirsiniz. Ayrıca şu ana kadar başvurusu yapılmış olan icatlara bu linkten ulaşabilirsiniz. 2007 yılında kazananlar ve icatlarıyla ilgili detayları görmek için buraya tıklayabilirsiniz.

Yarışmada, icadınızı ingilizce anlaşılır ifade etmek çok önemli. 500 kelimelik anlatımda şu hususlara özellikle dikkat etmeniz bekleniyor. Fikriniz hangi problemi çözüyor? Potansiyel yararları neler? Fikriniz pazarda bulunanlara göre nasıl bir yenilik ve hangi iyileştirmeleri sağlıyor? Bu fikir hangi alanlara uygulanabilir? Pazar potansiyeli nedir? İcat nasıl çalışıyor? Nasıl üretilebilir? Pazarda yer alan benzer ürünlerinkiyle karşılaştırıldığında üretim maliyeti nedir?

Para ödülünden çok NASA Tech Briefs ödüllü bir mucit olarak anılmak yarışmayı cazip kılıyor.

Türkcell CEO’su Süreyya Ciliv’in açılışta verdiği ropörtajı ve merkezden görüntüleri, aşağıdaki video’da bulabilirsiniz.

Bu arada, böyle büyük bir yapılanma ile 28 Şubat’ta resmi gazetede yayınlanan, 500 kişi ve üzerinde ar-ge personeli istihdamına ek avantajlar sağlayan ar-ge teşvik yasasının 3. maddesinden de istifade edebilirler.

“500 ve üzerinde tam zaman eşdeğer Ar-Ge personeli istihdam eden Ar-Ge merkezlerinde ayrıca o yıl yapılan Ar-Ge ve yenilik harcamasının bir önceki yıla göre artışının yarısı, 13/6/2006 tarihli ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 10 uncu maddesine göre kurum kazancının ve 31/12/1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 89 uncu maddesi uyarınca ticari kazancın tespitinde indirim konusu yapılır. Ayrıca bu harcamalar, 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununa göre aktifleştirilmek suretiyle amortisman yoluyla itfa edilir, bir iktisadi kıymet oluşmaması halinde ise doğrudan gider yazılır.”

(Ar-ge teşvik yasası yönetmelik metni ile ilgili sanayici görüşleri geçen ay yapılan bir toplantıyla alındı. Yönetmeliğin, incelenmek üzere, Sayıştay’da beklediği söyleniyor.)